بزاق دهان، بیش از آنچه در گذشته فکر می کردیم،…

بزاق دهان، بیش از آنچه در گذشته فکر  می­کردیم، دندان ها را در برابر پوسیدگی محافظت می­کند.
طبقه مطالعه ای که اخیراً صورت گرفته است، موکوس ( یعنی 0/5 % بزاق دهان که شامل آب نمی­شود) حاوی موسین ها و ترکیبات دیگری است که دندان ها را در برابر اثرات سوء میکروب پوسیدگی زای دندانی یعنی استرپتوکوک موتانس محافظ می­کنند.
سابقاً تصور می شود  که موسین های بزاق (که ساختارهای بزرگ گلیکوپروتئین هستند) تنها سبب می شوند که موکوس حالت الاستیک و لزج  داشته باشد و خواص ژله مانند بروز دهد.
اما اکنون مشخص شده است که موسین های بزاق در مقابل پاتوژن ها نقش فعالی ایفا می­کنند و سبب می شوند که میکروبیوم انسانی در وضعیت سالم باشد.
مؤلف اول مطالعه، اریکا شاپیرو فرانکل از دانشگاه هاروارد و محقق اصلی آن کاترنیا ریبک استاد دانشگاه  MIT که هر دو در شهر کمریج ماسوچوست واقع است نتیجه تحقیقات خود را در ژورنال میکروبیولوژی کاربردی و محیطی Applied and Environmental Microbiology به چاپ رساندند.

فرانکل می­گوید بر طبق پژوهش آنان و یافته های حاصل از آن، تقویت سیستم طبیعی دفاعی بدن کارایی بیشتری نسبت به فلوراید تراپی و فیشور سیلانت در پروسه پیشگیری از پوسیدگی دندانی دارد. به بیان دیگر برای پیشگیری از پوسیدگی بجای  کاربرد مواد دندانی بهتر است سیستم طبیعی دفاعی بدن را  تقویت سازیم.

محققین دریافتند که موسین های بزاق در تعداد ا ستریتو کوک های موتانس تغییری نمی­دهند و سبب از بین رفتن آنها نیز نمی شوند درعوض سبب می شوند که این میکروب های پوسیدگی زا در محیط مایع دهان بصورت معلق باقی بمانند که در نتیجه آن چسبندگی آنها به دندان و تولید بیوفیلم روی آن کاهش می­ یابد. فرانکل می­گوید: این خاصیت موسین های بزاق درمورد استرپتوکوک موتانس بسیار قابل ملاحظه است. چون این میکروب پوسیدگی زا زمانی قادر است پوسیدگی دندانی ایجاد کند که یا به دندان بچسبد ویا جزو بیو فیلم روی سطح دندان قرار بگیرد.

بیوفیلم، تجمع متراکمی از میکروب هاست که بوسیله ترشح پلیمرهای چسبنده می­توانند روی سطوح و پیرامون دیگر میکروب ها رشد کنند.

فرانکل توضیح می­دهد که زمانی می توان از فلور میکروبی دهان – که متشکل از میکروب های بی آزار در دهان است- محافظت نمود که هیچ کدام از میکروب های موجود در این فلور میکروبی نابود نشوند. این محقق می­افزاید: شرایط ایده آل  این است که به طریقی ویرولانس یا خاصیت بیماری زایی این میکروبها کاهش یابد.

موسین های بزاق مانع از آن می شوند که میکروب های بیمار زا، بیوفیلم تولید کنند.

اسپترتوکوک موتانس (یعنی همان میکروبی  که سبب پوسیدگی دندان می شود) در  ابتدا با  ترشح پلیمرهای چسبنده، تولید بیو فیلم می­کند . واز این طریق به دندان می­ چسبند. سپس این بیوفیلم نقش حفاظتی برای موتانس پیدا  می­کند و سبب می شود که این میکروب رشد کند.  اسیدهای ارگانیک که در اثر متابولیسم موتانس تولید می شوند، سبب پوسیدگی دندان می شوند.

فرانکل می گوید: در این مطالعه ، نقش موسین MUC58 بزاق در پروسه چسبندگی موتانس به دندان و تولید بیوفیلم مورد توجه قرار گرفت. چسبندگی به دندان و تولید بیو فیلم دو مرحله کلیدی در پروسه ایجاد پوسیدگی دندانی هستند.

 سابق بر این مطالعه ای صورت گرفته بود که بر اساس یافته های آن موسین های گاستریک در خوک توانایی محافظت در برابر پاتوژن های ریه داشتند. محققین می خواستند بدانند آیا موسین های بزاق هم  می توانند نقش محافظتی ایفا کنند یا نه .

 فرانکل می گوید بیماریهایی چون فیبروز سیستیک ، کولیت اولسراتیو ( کولیت زخمی شونده) و آسم ، همه با اختلال تولید موسین مرتبط هستند.

 فرانکل خاطر نشان می کند که : شواهد زیادی در دست است که نشان می دهد. موسین ها تنها جزو ساختاری موکوس نیستند تا فقط بتوان نقش محافظت فیزیکی را برایشان قائل شد. بلکه نقش کلیدی در محافظت میزبان در برابر پاتوژن ها دارند و محیط میکروبی سالمی  را فراهم می آورند.

 پروفسور ریبک می گوید مطالعه اخیر اهمیت بسزایی دارد چرا که نقطه نظر دانشمندان در مورد تاثیر متقابل میزبان-میکروب را دستخوش دگرگونی کرده است.

 بر اساس این مطالعه پارادایم یا چهارچوب فکری در مورد موسین ها در حال تغییر است:

 از نقش ابتدایی که برای موسین ها در کتاب های مرجع در نظر گرفته می شد به سمت درک این نکته که موسین ها مواد بیو اکتیو پیچیده و پیشرفته ای هستند که قادرند رفتار میکروبی را به نحو ماهرانه ای  دستکاری کند.

 

ارباط با تلگرام

 

پرسش خود را مطرح کنید.
دسته بندی پرسش و پاسخ
موقعیت جغرافیایی
نحوه آشنایی
آپلود تصویر